نتایج یک پژوهش گسترده در انگلستان نشان میدهد: در روزهایی که آفتاب کمتری میتابد، افراد بیشتری برای دریافت خدمات مرتبط با سلامت روان با مراکز درمانی تماس میگیرند یا به پزشک مراجعه میکنند. محققان معتقدند این یافته میتواند به برنامهریزی بهتر خدمات سلامت روان، بهویژه در شرایط تغییرات اقلیمی، کمک کند.
به گزارش سیناپرس،این تحقیق یکی از بزرگترین مطالعات انجامشده در این حوزه محسوب میشود و بر پایه بررسی حدود ۴.۶ میلیون تماس و مراجعه مرتبط با سلامت روان در سراسر انگلستان بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۲ انجام شده است.
نتایج نشان داد: کاهش ساعات تابش آفتاب بیش از هر عامل آبوهوایی دیگری با افزایش مراجعه افراد برای دریافت کمکهای روانشناختی ارتباط دارد.بر اساس یافتههای پژوهش، در روزهایی که تقریباً هیچ آفتابی وجود نداشت، تعداد تماسها با سامانه مشاوره پزشکی NHS 111 و مراجعه به پزشکان خارج از ساعات اداری حدود ۶ درصد بیشتر از روزهایی بود که حدود ۱۰ ساعت آفتاب میتابید.
همچنین مراجعات به بخشهای اورژانس نیز در روزهای کمآفتاب حدود ۴ درصد افزایش یافت، هرچند این ارتباط نسبت به سایر خدمات درمانی ضعیفتر بود.
چرا نور خورشید اهمیت دارد؟
دانشمندان سالهاست میدانند کاهش نور طبیعی خورشید میتواند بر خلقوخو اثر بگذارد. کمبود نور خورشید باعث اختلال در ساعت زیستی بدن و تغییر در ترشح برخی هورمونها و پیامرسانهای عصبی میشود؛ موضوعی که با افسردگی فصلی و کاهش انرژی ارتباط دارد.
اما نکته مهم این پژوهش آن است که تنها احساس افراد را بررسی نکرده، بلکه نشان داده در روزهای کمآفتاب، افراد بیشتر به دنبال دریافت کمک تخصصی برای مشکلات روانی میروند.
اضطراب و افسردگی در روزهای بدون آفتاب
بررسی دقیقتر دادهها نشان داد کاهش ساعات آفتابی با افزایش مراجعات مرتبط با اضطراب و افسردگی ارتباط دارد.به گفته پژوهشگران، این یافته نشان میدهد شرایط جوی ممکن است علاوه بر تأثیر بر وضعیت روحی افراد، زمان مراجعه آنها برای دریافت خدمات درمانی را نیز تحت تأثیر قرار دهد.
نقش دما؛ پیچیدهتر از آنچه تصور میشد
محققان دریافتند: دمای هوا نیز بر میزان مراجعات اثرگذار است، اما این رابطه ساده نیست.به طور کلی، با افزایش دمای هوا، تماس با مراکز سلامت روان و مراجعه به اورژانس بیشتر میشد، اما این روند تنها تا دمای مشخصی ادامه داشت.
همچنین روزهای گرمتر با افزایش مراجعات مرتبط با مصرف الکل و مسمومیت ناشی از مصرف بیش از حد دارو یا مواد همراه بود.
در مقابل، میزان بارندگی تقریباً هیچ ارتباط ثابتی با افزایش یا کاهش مراجعات سلامت روان نشان نداد؛ یافتهای که برخلاف تصور رایج درباره تأثیر روزهای بارانی بر خلقوخو است.
سالمندان آسیبپذیرتر هستند
پژوهشگران همچنین دریافتند افراد بالای ۶۴ سال نسبت به تغییرات شدید دما حساستر هستند.مراجعات این گروه سنی به اورژانس هم در روزهای بسیار سرد و هم در روزهای بسیار گرم افزایش پیدا میکرد؛ موضوعی که لزوم توجه بیشتر به سلامت سالمندان در شرایط آبوهوایی نامساعد را نشان میدهد.
به گفته نویسندگان مطالعه، اگرچه شرایط آبوهوا بهتنهایی عامل بروز اختلالات روانی نیست، اما میتواند بر میزان مراجعه افراد برای دریافت خدمات سلامت روان اثر بگذارد.
از آنجا که تغییرات اقلیمی موجب افزایش نوسانات آبوهوایی شده است، شناخت این الگوها میتواند به مراکز درمانی کمک کند تا در روزهای کمآفتاب یا دورههای گرما، نیروی انسانی و امکانات بیشتری برای پاسخگویی به مراجعان در نظر بگیرند.
محققان تأکید میکنند: این مطالعه تنها ارتباط آماری میان شرایط آبوهوا و میزان مراجعه افراد را نشان میدهد و نمیتواند ثابت کند که روزهای ابری بهطور مستقیم باعث بروز مشکلات روانی میشوند.
همچنین دادههای این پژوهش مربوط به کشور انگلستان است و ممکن است در سایر کشورها با شرایط اقلیمی، فرهنگی و نظام سلامت متفاوت، نتایج یکسانی مشاهده نشود.
این مطالعه گسترده نشان میدهد: کاهش نور خورشید با افزایش درخواست کمک برای مشکلات سلامت روان ارتباط دارد؛ ارتباطی که بیش از بارندگی یا حتی دمای هوا به چشم میآید. هرچند این یافته به معنای آن نیست که هر روز ابری باعث افسردگی میشود، اما اهمیت نقش نور طبیعی در سلامت روان و ضرورت آمادگی بیشتر نظامهای درمانی برای پاسخگویی به افزایش تقاضا در چنین روزهایی را برجسته میکند.
مترجم:سروش ساده
