دانشمندان موفق شدند بقایای یک شکارچی عظیمالجثه به نام «تایلوسوروس رکس» (Tylosaurus rex) را شناسایی کنند که حدود هشتاد میلیون سال پیش ترسی عمیق در دل ساکنان اقیانوسهای باستانی میانداخت. این موجود که به اختصار «تیرکس دریایی» نامیده میشود، ابعادی در حدود یک اتوبوس مدرسه، یعنی نزدیک به ۱۳ متر طول داشت و به عنوان یکی از بزرگترین موساسورهای کشفشده تا امروز شناخته میشود.
کشف بزرگ محققان موزه تاریخ طبیعی آمریکا با بررسی فسیلهای یافت شده در شمال تگزاس به دست آمد. محققان متوجه شدند که برخی فسیلهای موجود در موزهها به اشتباه با نام Tylosaurus proriger طبقهبندی شدهاند. بررسیهای دقیقتر روی بیش از ده فسیل نشان داد که این نمونههای تگزاسی، دندانهای ارهای بسیار خاصی دارند و حدود چهار میلیون سال جوانتر از گونههای شناختهشده قبلی هستند.
کشف تیرکس دریایی
فرایند شناسایی تایلوسوروس رکس از طریق حفاری میدانی صورت نگرفت، بلکه با بازنگری دقیق علمی در مجموعههای موزهای انجام شد. جرقه این کشف زمانی زده شد که «آملیا زیتلو» (Amelia Zietlow)، محقق اصلی پروژه، متوجه شد یکی از نمونههای موجود در موزه تاریخ طبیعی آمریکا با ویژگیهای استاندارد گونه Tylosaurus proriger همخوانی ندارد. پس از کالبدشکافی دقیق دادهها و مقایسه فیزیکی فسیلها با نمونههای مرجع در دانشگاه هاروارد، مشخص شد که نمونه اصلی این جانور که در سال ۱۹۷۹ میلادی در نزدیکی یک سد در دالاس کشف شده بود، به همراه بیش از ده فسیل دیگر در موزههای ییل و کانزاس، همگی متعلق به یک گونه کاملاً جدید و ناشناخته هستند.
این تحقیق در واقع پیشبینی قدیمی دیرینهشناس معروف «جان ثرموند» (John Thurmond) در دهه ۱۹۶۰ را اثبات کرد که معتقد بود این شکارچیان غولپیکر تگزاسی به دلیل ابعاد غیرعادی و فرم خاص دندانها و فک، باید در دستهبندی علمی مجزایی قرار بگیرند. بنابراین، تایلوسوروس رکس برای دههها در مقابل دیدگان همگان در موزهها قرار داشت، اما هویت واقعی آن تا به امروز مخفی مانده بود.
یکی از تکاندهندهترین بخشهای این تحقیق، کشف شواهدی از نبردهای خونین میان خود این موجودات است. محققان میگویند این جانور از نظر جثه دو برابر بزرگترین کوسههای سفید بود و ویژگیهای بدنی آن، از جمله عضلات فک و گردن فوقالعاده قوی، آن را به شکارچی بسیار مهاجمتری نسبت به سایر موساسورها تبدیل میکرد.
فسیلی ملقب به «شوالیه سیاه» که در موزه دالاس نگهداری میشود، با پوزه ناقص و فک پایین شکسته، گواه این خشونتهای شدید درونگونهای است که به احتمال زیاد توسط همنوعانش ایجاد شده است. این یافتهها باعث شد فسیلهای مشهور دیگری مانند بانکر در دانشگاه کانزاس و سوفی در موزه ییل نیز مجدداً شناسایی شوند و در دسته تایلوسوروس رکس قرار گیرند.
این کشف فقط به نفع ردهبندی حیوانات نیست، بلکه به گفته محققان کل دانش ما را درباره تکامل موساسورها و اکوسیستمهای دریایی باستان تغییر میدهد. دانشمندان اکنون دریافتهاند که مجموعه دادههای تکاملی ۳۰ سال گذشته نیاز به مدرنسازی دارند تا تصویر دقیقتری از تاریخ این خزندگان نمادین به دست آید.
یافتههای این پژوهش در ژورنال American Museum of Natural History منتشر شده است.
