هزینههای سرسامآور جنگنده F-35، که به دو تریلیون دلار رسیده، متحدان کلیدی آمریکا را در سرتاسر جهان نگران کرده و آنها را به سمت گزینههای جایگزین سوق میدهد.
بازار جهانی جتهای جنگنده با چالش بزرگی روبرو است، زیرا هزینههای نگهداری پلتفرمهای پیشرفته آمریکایی مانند F-35 با سرعتی بیسابقه در حال افزایش است.
این بحران مالی عظیم، تغییر گستردهای را در قدرت هوایی جهانی، بهویژه در جنوب شرقی آسیا، رقم زده است. کشورها در حال روی برگرداندن از مدلهای گرانقیمت آمریکایی و قطعات روسی تحریمشده هستند.
افزایش بیسابقه هزینههای F-35؛ حفرهای ۲ تریلیون دلاری
بر اساس گزارش اخیر شرکت مشاوره آمریکایی Oliver Wyman، پیشبینی میشود که هزینههای نظامی جهانی برای هواپیماها در دهه آینده بهطور چشمگیری افزایش یابد.
این افزایش عمدتاً ناشی از رشد سالانه ۱.۱ درصدی در هزینههای نگهداری است که تا سال ۲۰۳۶ ادامه خواهد داشت؛ نرخی که حدود ۱۱ برابر سریعتر از دهه گذشته است. جنگنده پیشرفته F-35 Lightning II، با وجود تقاضای قوی و سهم بیش از ۵۰ درصدی از بازار جتهای جنگنده، به دلیل نقایص موتور و تاخیر در انتشار نرمافزار، به عنوان یک حفره سیاه بودجهای بالقوه در نظر گرفته میشود.
گزارش اداره پاسخگویی دولت آمریکا (GAO) در سال ۲۰۲۴ تخمین زده است که هزینه عمر مفید برنامه F-35 به دو تریلیون دلار خواهد رسید که ۴۴ درصد بیشتر از پیشبینیهای سال ۲۰۱۸ است.
این افزایش ناشی از تمدید عمر عملیاتی هواپیما فراتر از برنامههای اولیه و تورم است. پیچیدگی طراحی، میلیونها خط کد نرمافزاری و برنامههای گرانقیمت ارتقا نیز به این رشد غیرعادی هزینهها دامن میزنند. ارتش آمریکا تلاش کرده با کاهش زمان پرواز هزینهها را کم کند، اما این اقدام به دلیل کاهش عملکرد خلبانان، خودویرانگر تلقی میشود.
متحدان آمریکا و جستجو برای جایگزینها
با توجه به افزایش سرسامآور هزینههای نگهداری جنگنده F-35 ، کشورهای متحد آمریکا مانند کانادا، به دنبال گزینههای دیگری هستند. مشکلات مربوط به اطمینانپذیری ایالات متحده به عنوان یک تامینکننده و ناتوانی روسیه در تامین قطعات یدکی و پشتیبانی به دلیل تحریمهای ناشی از جنگ اوکراین، مشتریان را از این دو کشور دور کرده است.
در نتیجه، تمایل به خرید هواپیماهای رزمی از منابعی غیر از آمریکا و روسیه، بهویژه در منطقه جنوب شرقی آسیا، به یک روند غالب تبدیل شده است. این منطقه به دنبال جنگندههای مدرنتر برای جایگزینی ناوگان قدیمی خود است که دیگر در عملیاتهای نظامی پیچیده امروزی کارآمد نیستند.
کره جنوبی و جنگنده FA-50؛ راهحل مقرونبهصرفه
جمهوری کره (ROK) اکنون به عنوان راهحلی مطلوب برای کشورهای جنوب شرقی آسیا که به دنبال ارتقای نیروی هوایی خود هستند، مطرح شده است. به عنوان مثال، فیلیپین، که با مناقشات ارضی در دریای چین جنوبی روبروست، ۱۲ فروند FA-50 اضافی از کره جنوبی خریداری کرده و ناوگان خود را دو برابر میکند.
این مدلهای FA-50PH، که مقرونبهصرفه بوده و میتوانند از تسلیحات آمریکایی نیز استفاده کنند، به قابلیت مهمات هدایتشونده دقیق، برد عملیاتی گسترده و استقامت بهبودیافته برای ماموریتهای طولانیمدت دست خواهند یافت.
این روند نشان میدهد که صنعت آمریکا ممکن است به دلیل هزینههای فزاینده فروش خود را از دست بدهد و این به نفع صنعت کره جنوبی خواهد بود.
