اختلاف قیمت قراردادهای نزدیک و یکسال بعد نفت برنت که در اوج تنشهای ژئوپلیتیکی به بیش از ۳۰ دلار رسیده بود، اکنون به حدود ۳ دلار کاهش یافته است. این تغییر نشان میدهد بازار نه تنها بخش عمدهای از پریمیوم ریسک ناشی از نگرانیهای عرضه را حذف کرده، بلکه نسبت به چشمانداز تقاضای جهانی نیز محتاطتر شده است.
به گزارش اکوایران، یکی از شاخصهایی که معاملهگران حرفهای برای ارزیابی وضعیت بازار نفت زیر نظر دارند، اختلاف قیمت نزدیکترین قرارداد آتی برنت با قرارداد یک سال بعد است؛ شاخصی که انتظارات بازار از وضعیت عرضه و تقاضا را بهتر از خود قیمت نفت منعکس میکند.
در شرایط عادی، این اختلاف معمولا محدود است و اغلب چند دلار به نفع قرارداد نزدیک است (حدود 2 تا 5 دلار). اما همزمان با تشدید تنشهای ژئوپلیتیکی در خاورمیانه و نگرانیها درباره احتمال اختلال در صادرات نفت، این فاصله تا بیش از ۳۰ دلار افزایش یافت؛ نشانهای از اینکه بازار حاضر بود برای تحویل فوری نفت، پریمیوم قابل توجهی بپردازد.
اکنون اما این اختلاف دوباره به حدود ۳ دلار بازگشته است؛ موضوعی که نشان میدهد بخش بزرگی از نگرانیها درباره کمبود عرضه در بازار نفت فروکش کرده است.
چشم انداز کاهش تقاضای جهانی نفت
با این حال، کاهش این اسپرد را نمیتوان تنها به افت ریسکهای ژئوپلیتیکی نسبت داد.
در هفتههای اخیر، چندین نهاد معتبر از تضعیف چشمانداز تقاضای جهانی نفت خبر دادهاند. آژانس بینالمللی انرژی (IEA) در گزارش جولای خود اعلام کرد که تقاضای جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ نسبت به سال گذشته حدود یک میلیون بشکه در روز کاهش خواهد یافت؛ برآوردی که نسبت به پیشبینیهای ابتدای سال تغییر محسوسی داشته است. این نهاد عواملی مانند کند شدن رشد اقتصاد جهانی، کاهش مصرف نفت چین، افت فعالیتهای صنعتی و افزایش سهم خودروهای برقی را از مهمترین دلایل ضعف تقاضا عنوان کرده است.
در همین حال، اوپک نیز در گزارش ماه ژوئن برای دومین ماه متوالی پیشبینی رشد تقاضای نفت را کاهش داد؛ هرچند همچنان نسبت به IEA دیدگاه خوشبینانهتری دارد.
پیام اسپرد برای بازار نفت
همزمان با افزایش تدریجی عرضه اوپکپلاس و کاهش نگرانیها از اختلال در صادرات، تضعیف چشمانداز تقاضا باعث شده معاملهگران دیگر حاضر نباشند برای نفت تحویلی امروز، پریمیوم بالایی نسبت به قراردادهای سال آینده پرداخت کنند.
به همین دلیل، کاهش اختلاف قیمت قراردادهای نفت را میتوان نشانهای از تغییر روایت بازار دانست؛ بازاری که چند ماه پیش عمدتا بر ریسک کمبود عرضه تمرکز داشت، اکنون بیش از گذشته به بنیادهای عرضه و تقاضا توجه میکند.
اگر این روند ادامه پیدا کند، اسپرد نفت میتواند نشان دهد که نگرانی معاملهگران از «کمبود عرضه» به تدریج جای خود را به دغدغهای متفاوت داده است؛ اینکه آیا رشد تقاضای جهانی به اندازهای خواهد بود که بتواند افزایش عرضه را جذب کند یا خیر.
