زمین، زیر نور ماه صورتی/ شکار همزمان شفقهای قطبی شمال و جنوب در یک قاب؛ شاهکار دوربین فضانورد ناسا در مسیر ماه
تینا مزدکی_زمانی که «رید وایزمن» (Reid Wiseman)، فضانورد ناسا، در جریان آغاز سفر تاریخی خدمه آرتمیس ۲ به سمت ماه در تاریخ ۲ آوریل، دوربین خود را به سمت زمین گرفت، تصویری را ثبت کرد که در نگاه اول شبیه به عکسهای استاندارد و همیشگی «تیله آبی» (Blue Marble) است. اما نگاهی دقیقتر به این کادر، جزئیات پنهانی را آشکار میکند که این عکس را به یکی از منحصربهفردترین و تأثیرگذارترین تصاویر این مأموریت تبدیل کرده است.
زمین در قلمرو نور «ماه صورتی»
هنگام ثبت این عکس با دوربین Nikon D۵، فضاپیمای اوریون (Orion) و خدمه رکوردشکن آن در نیمه تاریک (شب) زمین قرار داشتند. با این حال، نمای سیاره به طرز شگفتآوری شبیه به روز روشن به نظر میرسد. علت این پدیده، تابش شدید نور از سوی «ماه صورتی» (Pink Moon) بود که درست یک روز قبل از پرتاب آرتمیس ۲ از پایگاه فضایی کندی در فلوریدا، به وضعیت بدر کامل رسیده بود.
دوربین وایزمن توانست نور خورشید را که از سطح ماه به زمین بازتاب میشد، با بالا بردن حساسیت سنسورهای خود شکار کند. این نور ملایم ماه سبب شد تا ویژگیهای شبانه سیاره با وضوحی غیرعادی خودنمایی کنند؛ به طوری که با کمی دقت، میتوان درخشش نور شهرهای بخشهایی از اسپانیا، پرتغال، شمال آفریقا، جنوب صحرای آفریقا و برزیل را از فراز اقیانوس اطلس مشاهده کرد.
شکار همزمان دو شفق قطبی در یک قاب
جذابیت اصلی این تصویر در زاویه دید وسیع آن نهفته است. از آنجا که این فریم جهانی هر دو قطب شمال و جنوب را در خود جای داده، وایزمن موفق به ثبت یک پدیده فوقالعاده نادر شده است: نمایش همزمان شفقهای قطبی در دو سوی مخالف زمین. در بخش بالا سمت چپ و پایین سمت راست سیاره، نوارهای موازی سبزرنگی دیده میشوند. این شفقهای شمالی و جنوبی زمانی شکل گرفتهاند که ذرات باردار بادهای خورشیدی در امتداد خطوط میدان مغناطیسی زمین حرکت کرده و با مولکولهای جو برخورد داشتهاند.
در لبه پایین و سمت راست سیاره نیز هلال باریکی از نور خورشید دیده میشود که از میان اتمسفر زمین عبور کرده است؛ نشانهای غافلگیرکننده از اینکه تنها یک روز از زمان ماه کامل گذشته است.
پرترهای از منظومه شمسی داخلی
فراتر از هلال زمین، توده درخشان و محوی از «نور زودیاکی» (Zodiacal light) در تصویر خودنمایی میکند؛ پدیده ضعیفی که در اثر پراکندگی نور خورشید توسط غبارهای میانسیارهای ایجاد میشود و گاهی روی زمین به آن «سپیدهدم کاذب» میگویند. همچنین در دوردستها و در گوشه پایین سمت راست قاب، سیاره زهره (Venus) مانند نگینی میدرخشد.
ترکیب تصویر زمین در پیشزمنه، شفقهای قطبی در قطبین، انکسار نور خورشید در اتمسفر، غبارهای درخشان کیهانی و سیاره زهره، به این عکس حسی شبیه به یک «عکس خانوادگی از بخش داخلی منظومه شمسی» بخشیده است. رید وایزمن با این تکفریم، زمین را از قالب آشنای یک تیله آبیرنگ خارج کرده و آن را در قالب واقعی خود به نمایش گذاشته است: سیارهای زنده، شارژ شده با انرژی خورشیدی و غرق در نور ماه، در بستر حقیقی کیهان.
منبع: livescience
۲۲۷۳۲۳
