تلسکوپ فضایی جیمز وب موفق شده تا دورترین کهکشانی را که تاکنون مشاهده شده، شناسایی کند و بار دیگر رکورد خود را بشکند.
به گزارش نشریه لایو ساینس ، پژوهشگران در مطالعهای جدید که در تاریخ ۲۳ مه در arXiv منتشر شده، گفتند این کهکشان که MoM-z14 نام گرفته «دورترین منبعی است که از طریق طیفسنجی تأیید شده و مرز مشاهدات ما را تا ۲۸۰ میلیون سال پس از بیگبنگ گسترش میدهد.»
رصد کهکشانی مربوط به ۲۸۰ میلیون سال پس از بیگبنگ توسط تلسکوپ جیمز وب
بهعبارتدیگر، این کهکشان تنها ۲۸۰ میلیون سال پس از پیدایش جهان نور از خود ساطع کرده و پس از سفری بسیار طولانی در پهنه کیهانی، این نور به زمین و حسگرهای فروسرخ تلسکوپ جیمز وب رسیده است.
تلسکوپ جیمز وب از زمان آغاز به کار خود در سال ۲۰۲۲، نسبت به آنچه دانشمندان انتظار داشتند، کهکشانهای درخشان و باستانی بیشتری شناسایی کرده است. این موضوع نظریههای پیشین درباره دوران آغازین جهان را به چالش میکشد. نویسندگان مقاله اخیر دراینباره گفتند: «این جمعیت غیرمنتظره جامعه علمی را شگفتزده کرده و پرسشهای بنیادینی درباره شکلگیری کهکشانها در ۵۰۰ میلیون سال نخست پس از بیگبنگ مطرح کرده است.»
پیش از تلسکوپ جیمز وب، محققان تلسکوپهای فروسرخی در اختیار نداشتند که آینهای بهاندازه کافی بزرگ برای آشکارسازی نور کهکشانهای آغازین داشته باشند.
یکی از روشهای دانشمندان برای اندازهگیری سن اجرام نجومی اندازهگیری میزان انتقالبهسرخ (redshift) آنها است. با گسترش جهان، نوری که از اجرام دوردست گسیل میشود، کشیده شده و به طولموجهای بلندتر و متمایل به قرمز تبدیل میشود. هرچه نور فاصله بیشتری را طی کرده و زمان بیشتری در راه بوده باشد، میزان انتقالبهسرخ آن نیز بیشتر خواهد بود. در مطالعهای جدید تیم پژوهشی انتقالبهسرخ کهکشان MoM-z14 را ۱۴٫۴۴ تخمین زدهاند.
کهکشان MoM-z14 نسبت به میزان نوری که از خود ساطع میکند، اندازه نسبتاً جمعوجوری دارد. قطر این کهکشان حدود ۲۴۰ سال نوری است که تقریباً ۴۰۰ برابر کوچکتر از کهکشان راه شیری است. همچنین، جرم آن تقریباً برابر با جرم ابر ماژلانی کوچک است، همان کهکشان کوچکی که به دور راه شیری میگردد.
