بازار سرمایه در برابر بحران نقدینگی؛ چگونه با حداقل هزینه از بازار سرمایه تأمین مالی کنیم؟
در جریان نمایشگاه کیش اینوکس 2025، گروه مالی فیروزه نشستی تخصصی با محوریت «چگونگی تأمین مالی موفق با حداقل هزینه از بازار سرمایه» برگزار کرد؛ نشستی که در آن مدیران ارشد مالی کشور از چالشهای واقعی جذب سرمایه، آثار کسری بودجه بر نرخ بهره، و مسیرهای جدید تامین مالی برای بنگاههای کوچک و متوسط سخن گفتند. تابلوی اوراق بدهی، اصلاح مدل کرادفاندینگ، چشمانداز صکوک پلاس و هشدارها درباره رقابت دولت با بخش خصوصی از مهمترین محورهای این نشست بود.
محمدحسین صدرایی، مدیرعامل شرکت مدیریت دارایی مرکزی بازار سرمایه، در این نشست با تأکید بر اینکه هزینه تأمین مالی از جنس پول و زمان است گفت تا پیش از این تأمین مالی شرکتها به طور متوسط 120 روز طول میکشید. از همین رو با تابلو اوراق بدهی، امکان جذب سرمایه برای کسبوکارهای کوچک و متوسط فراهم شد.
صدرایی با بیان اینکه کرادفاندینگ نوآوری خوبی در اکوسیستم داشت، مشکلات آن را بر شمرد: نرخ های نامتعارف که موجب افزایش ریسک نکول شدند، نظارت حداقلی و عدم برخورداری از بازار ثانویه.
از همین رو آنها با در نظر گرفتن مزایای این صنعت مثل سرعت تامین مالی، سعی کردند تا مشکلات کرادفاندینگ را در بازار بدهی اصلاح کنند: «با استفاده از ظرفیت قانونی که برای عرضه خصوصی اوراق بهادار وجود دارد، به این سمت رفتیم که ورقه بدهی تعریف کنیم تا هزینههای تامین مالی را کاهش دهد و آن را سریعتر کند.»
او با اشاره به اینکه تابلو اوراق بدهی در بازار توافقی فرابورس از مرداد امسال آغاز به کار کرد گفت در مرداد 1404، چهار شرکت 720 میلیارد تومان تامین مالی انجام دادند.
مدیرعامل شرکت مدیریت دارایی مرکزی بازار سرمایه در بخش انتهایی سخنانش به برنامههای آتی اشاره کرد و گفت به دنبال ایجاد بازارگاه خصوصی هستند. بازارگاهی با عنوان «صکوک پلاس» که پنجره تامین مالی ایران خواهد بود.
او ابراز امیدواری کرد شرکتهایی که قصد تأمین مالی دارند، اطلاعاتشان را در این سایت وارد کنند تا خریداران بتوانند بدون واسطه و دلال با آنها آشنا شوند.
او همچنین از مذاکره با بانکهای تجارت و ملی جهت استفاده از ظرفیت شعب بانکی به منظور تسهیل خدماترسانی به بنگاههای کوچک و متوسط در سراسر کشور خبر داد.
نرخ بهره، تورم و نقش دولت
امیر تقیخانتجریشی، رئیس هیئت مدیره گروه مالی فیروزه و معاون سرمایهگذاری این گروه با اشاره به سخنان سال گذشته در کیش اینوکس 2024 گفت: «اشاره کردیم که افزایش نرخ سود در بازار پول درکوتاه مدت مسکن است و در بلندمدت برمیگردد. الان پس از یک سال میبینیم که تورم نقطه به نقطه ماه گذشته به نزدیک ۵۰ درصد رسیده است.»
او معتقد است وقتی کسری بودجه و ناترازیبانکی داریم، نرخ سود سپرده کمکی به حل مشکلات نمیکند: «اگر تصمیمات درست گرفته نشود، یعنی کسری بودجه مدیریت نشود یا سیاستهای پولی تغییر نکند، متاسفانه باید گفت که همین نرخهای تامین مالی بالا از نرخهای آتی بهصرفهتر است.»
تقیخانتجریشی یکی از دلایل نرخ حقیقی منفی و تامین مالی گران را رقابت دولت در بازار پول و سرمایه دانست و گفت: «انتشار فزاینده اوراق توسط دولت جهت پوشش کسری بودجه، موجب جذب بیشتر منابع توسطدولت و سختتر شدن دسترسی بخش خصوصی به منابع مالی میشود.»
او در بخش دیگری از سخنانش گفت : «در بازار پول متقاضیان تامین مالی سود و اصل پول را با هم پرداخت میکنند، در حالی که در بازار سرمایه متقاضیان تامین مالی ابتدا سود را پرداخت میکنند و در سررسید اصل پول را پرداخت میکنند.»
کسری بودجه، منشاء نرخ بهره بالا
محسن موسوی، مدیرعامل تأمین سرمایه امید نیز در این نشست گفت سرمنشا نرخ بهره، کسری بودجه دولت است.
او با اشاره به تورم نقطه به نقطه بالای 50 درصد، تأکید کرد هرچقدر نرخ تامین مالی با نرخ تورم فاصله داشته باشد، قدرت پول تأمین سرمایه و صندوقها کاهش مییابد.
موسوی همچنین از شرکتها خواست تا زمان درستی را برای تامین مالی انتخاب کنند و این پولها نیز نه برای هزینههای جاری بلکه باید صرف پروژههای توسعهای آنها شود تا بتوانند هزینههای تأمین مالی را پوشش دهند.
