آیا ماه از همه نقاط زمین به یک شکل دیده میشود؟
کپی لینک
از شمالگان تا جنوبگان
اگر از قطب شمال زمین به ماه کامل نگاه کنید، دهانه معروف تیکو (Tycho) را در بخش پایینی قرص ماه خواهید دید. اما اگر از ایستگاه آموندسن–اسکات در جنوبگان زمین به همان ماه نگاه کنید، این دهانه در بخش بالایی ماه دیده میشود.
تفاوت فقط به قطبها محدود نمیشود. در مناطق معتدل نیز تغییرات قابلتوجهی در جهتگیری ماه مشاهده میشود. بر اساس نموداری که توسط مؤسسه ماه و سیاره گردآوری شده است، جهتگیری ماه در شهر ولینگتون نیوزیلند حدود ۹۷٫۱ درجه خلاف جهت عقربههای ساعت نسبت به تصویری است که در لسآنجلس دیده میشود. این اختلاف به تفاوت عرض جغرافیایی میان دو نقطه مربوط است.
به بیان سادهتر، همان طور که پاملا گی میگوید فردی در ایالت ایلینوی آمریکا ممکن است پدیدهی «مرد روی ماه» را بهصورت ایستاده ببیند، اما برای فردی در سیدنی استرالیا، همان تصویر ممکن است شبیه «خرگوشی باشد که به سمت پایین در حال جهش است».
تغییر جایگاه عوارض ماه به این دلیل رخ میدهد که با تغییر موقعیت جغرافیایی، زاویه دید انسان نسبت به اجرام آسمانی تغییر میکند. ناظران در دو سوی زمین، ماه را از دو دیدگاه کاملاً متفاوت مشاهده میکنند.
بااینحال، همه نقاط زمین تقریباً یک سمت از ماه را میبینند. علت این موضوع آن است که ماه دقیقاً در همان مدت زمانی که یک بار به دور زمین میچرخد، یک بار نیز به دور محور خود میچرخد؛ (پدیده قفل گرانشی). البته به دلیل نوساناتی به نام رُخگردی (Libration) یا لرزشهای جزئی مداری، مقدار کمی تغییر در آنچه دیده میشود، وجود دارد.
کپی لینک
از هلال تا حالت قایقی
فازهای ماه در طول چرخه ۲۹٫۵ روزه آن، از ماه کامل تا ماه نو و دوباره بازگشت به ماه کامل نیز در نیمکره شمالی و جنوبی یکسان به نظر نمیرسند.
کاترین میلر از رصدخانه میتلمن در کالج میدلبری در ایالت ورمانت توضیح میدهد که این موضوع به زاویه دید ما از زمین برمیگردد؛ یعنی اینکه خط افق در هر نقطه چگونه نسبت به موقعیت زمین، ماه و خورشید قرار گرفته است. به عبارت دیگر، چون زاویه دید ما در مکانهای مختلف تغییر میکند، نحوه قرارگیری ماه و خورشید نسبت به افق هم متفاوت دیده میشود.