تاریخ انتشار
پژوهشگران در مکزیک یک دست رباتیک طراحی کردهاند که به گفته آنها پیچیدگی استفاده از اعضای مصنوعی را کاهش میدهد؛ همان عاملی که اغلب باعث میشود بیماران این وسایل را کنار بگذارند.
این پروتز که «ای-ردی» نام دارد در دانشگاه گوادالاخارا ساخته شده و به کاربر امکان میدهد با استفاده از تنها یک حسگر عضله، حرکات مختلف دست را کنترل کند.
طراحان میگویند سادهسازی این فناوری میتواند یادگیری کار با پروتزها را آسانتر و دسترسی به آنها را فراگیرتر کند.
دکتر اریک گوسمان، مدیر پروژه ای-ردی، میگوید: «ما آن را اینطور توضیح میدهیم: دستی که هر فردی با نقص عضو، چه قطع عضو شده باشند و چه دچار ناهنجاری مادرزادی باشند، بتواند از آن استفاده کند.»
او اضافه میکند: «دستگاه ای-ردی ما آنقدر ساده است که با یک حسگر عضله میتوان سطوح مختلف عملکرد پروتز را کنترل کرد؛ موضوعی که کمک میکند این وسیله بهسادگی با کاربران آینده ما سازگار شود و آن را بپذیرند.»
نخستین نفری که این نمونه اولیه را آزمایش کرد آلبرتو اوروسکو بود؛ فردی که با عارضه مروملیا، یک ناهنجاری مادرزادی نادر که به نبود بخشی از اندام منجر میشود، به دنیا آمده است.
اوروسکو به یاد میآورد: «من در یک دوره تابستانی با کوکلو آشنا شدم. او ده ساله بود و من حدود سیزده سال داشتم و از من پرسید: دستت چه شده؟ من هم شوخی کردم و گفتم یک کوسه دستم را خورده و بعد از مدتی حقیقت را برایش گفتم.»
پسربچه پرسشگر خورخه ولاسکو بود؛ کسی که اکنون طراح مکانیکی پروژه ای-ردی است و همچنان صمیمیترین دوست اوروسکو به شمار میآید.
ولاسکو میگوید: «کار به جایی رسیده بود که فیلمهایی مثل جنگ ستارگان یا روبوکاپ میدیدیم؛ فیلمهایی با آن وجه مکانیکی و مدرن. بعد لحظهای رسید که شاید در حد شوخی گفتیم یک روز برایت یک دست میسازم و تو دست بیونیک خودت را خواهی داشت.»
سالها بعد، ولاسکو تصمیم گرفت آن قول را به موضوع پایاننامه دانشگاهی خود تبدیل کند.
او توضیح میدهد: «کمکم شروع به کسب دانش بیشتر کردم و بعد به فکرم رسید پروژه پایاننامهام را با قولی که مدتی قبل به بتو داده بودم ترکیب کنم. همان موقع استاد اریک آمد و گفت: بسیار خوب، بیایید همه اینها را کنار هم بگذاریم و برای بتو یک دست بسازیم.»
پروتز ای-ردی با استفاده از سیگنالهای عضلانی که در سوکت تشخیص داده میشوند حرکات را کنترل میکند و پژوهشگران میگویند نسخههای آینده احتمالا فعالیت عضلانی را با فرمانهای صوتی ترکیب خواهند کرد.
گوسمان میگوید: «در حال حاضر دستگاه ما از طریق سیگنالهای عضلانی کنترل میشود و فقط چند گام تا جایی فاصله داریم که بتوانیم فرمان صوتی و فعالیت عضلانی را یکپارچه کنیم.»
کاهش زمان سازگاری
یکی از هدفهای اصلی این پروژه کاهش زمانی است که کاربران برای عادت کردن به یک پروتز نیاز دارند.
گوسمان میگوید: «اگر کسی ناگهان با یک وسیله پروتزی روبهرو شود و بخواهد خود را با آن وفق دهد، یادگیری این کار زمان میبرد. هدف ای-ردی این است که روند سازگاری را سریع کند تا مردم بتوانند در مدت کوتاهی به استفاده از پروتز خود عادت کنند.»
اوروسکو میگوید این فناوری در جریان توسعه به شکل چشمگیری بهتر شده است و توضیح میدهد: «هر پروتزی که اکنون میپوشم واقعا برایم شگفتانگیز است، بهویژه وقتی میدانم بهترین دوستم آن را با این همه عشق و دقت ساخته است.» او اضافه میکند که نسخههای اولیه امکانات محدودتری داشتند اما اکنون «با بسیاری از نمونههای موجود در بازار برابری میکند».
پژوهشگران امیدوارند طراحی ساده این دستگاه باعث شود افراد بیشتری بتوانند از فناوری پروتز استفاده کنند.
