تاریخ انتشار •به روز شده در
کمیسیون اروپا در ارزیابی اولیه خود نتیجه گرفتهاست که متا با طراحی اعتیادآور اینستاگرام و فیسبوک قانون خدمات دیجیتال (DSA) را نقض کرده و راه را برای جریمهای چند میلیارد یورویی باز کردهاست.
یافته روز جمعه بر قابلیتهایی مانند اسکرول بیپایان، پخش خودکار، اعلانها و الگوریتمهای توصیهگر بسیار شخصیسازیشده تمرکز دارد؛ ابزارهایی که به گفته نهادهای ناظر کاربران را به «حالت خلبان خودکار» میبرند و استفاده وسواسی را تشدید میکنند.
هننا ویرکونن، معاون اجرایی کمیسیون در حوزه حاکمیت فناوری، امنیت و دموکراسی، در بیانیهای مطبوعاتی گفت: «حفاظت از سلامت جسمی و روانی اروپاییها باید برای پلتفرمهای شبکههای اجتماعی اولویت باشد.»
او افزود: «قانون خدمات دیجیتال چارچوب روشنی برای پاسخگو کردن پلتفرمها در قبال طراحی اعتیادآور و پیامدهای خدماتشان فراهم میکند. ما کاملا به اجرای قانون خود در اروپا متعهدیم.»
تحقیق کمیسیون که از ماه مه ۲۰۲۴ آغاز شد، نشان داد متا نتوانستهاست به شکل کافی ریسکهایی را که پلتفرمهایش برای سلامت جسمی و روانی کاربران بهویژه کودکان و نوجوانان و بزرگسالان آسیبپذیر ایجاد میکنند ارزیابی کند.
بازرسان دریافتند این شرکت دادههای مربوط به مدت زمانی را که نوجوانان شبها در اینستاگرام و فیسبوک میگذرانند و همچنین اینکه بهینهسازی قالبهایی مانند ریلز و استوری چگونه میتواند به استفاده افراطی یا وسواسی منجر شود، نادیده گرفتهاست.
تدابیر حفاظتی موجود متا نیز ناکافی تشخیص داده شد. کمیسیون اعلام کرد ابزارهای مدیریت زمان، از جمله آنهایی که برای نوجوانان به طور پیشفرض فعال شدهاند، بهراحتی نادیده گرفته میشوند و به شکل معنادار استفاده را کاهش نمیدهند.
در همین حال، مشخص شد کنترلهای والدین تنها برای والدینی موثر است که مهارت فنی کافی و زمان لازم برای کار کردن با این ابزارها را دارند؛ فرضی که به گفته ناظران ارزش این قابلیتها را زیر سوال میبرد.
تغییرات بیشتری در طراحی لازم است
کمیسیون از متا خواستهاست تغییرات ساختاری در طراحی هر دو پلتفرم اعمال کند که از جمله شامل غیرفعال کردن بهطور پیشفرض قابلیتهایی مانند پخش خودکار و اسکرول بیپایان، ایجاد وقفههای موثر در زمان استفاده از صفحهنمایش و تنظیم سامانههای توصیهگر بهگونهای است که کمتر بر جلب تعامل حداکثری تکیه کنند.
این یافتههای اولیه نتیجهگیری نهایی را از پیش تعیین نمیکند. متا اکنون حق دارد پروندههای تحقیقاتی کمیسیون را بررسی کند و پیش از صدور هرگونه تصمیم درباره تخلف، به صورت کتبی پاسخ دهد.
اگر این یافتهها در نهایت تایید شود، متا با جریمهای روبهرو خواهد شد که سقف آن ۶ درصد از کل گردش مالی سالانه جهانی شرکت است؛ رقمی که بر اساس درآمد نزدیک به ۲۰۱ میلیارد دلاری متا در سال ۲۰۲۵ میتواند به بیش از ۱۲ میلیارد دلار (۱۱ میلیارد یورو) برسد.
این تازهترین مورد در مجموعه اقدامات انجامشده ذیل قانون خدمات دیجیتال علیه پلتفرمهای بزرگ است.
دو جریمه نخست بر اساس این قانون، جریمه سنگین ۱۲۰ میلیون یورویی علیه پلتفرم ایکس متعلق به ایلان ماسک در ماه دسامبر و جریمه حتی سنگینتر ۲۰۰ میلیون یورویی علیه غول تجارت الکترونیک چین، تیمو، در ماه مه بود.
این تحقیق همزمان با بررسی جداگانهای درباره سازوکارهای احراز سن متا برای کاربران زیر ۱۳ سال جریان دارد که یافتههای اولیه آن در ماه آوریل تصویب شد.
