کودکان دنیا را با چشمی متفاوت نگاه میکنند، ساده، کنجکاو و فارغ از مرزها و تجربه بزرگسالان؛ آنها تغییر حال والدین و هیاهوی اطراف را سریع احساس میکنند، حتی وقتی جزئیات را نمی دانند، اما سؤال این است: چگونه میتوان کودکان را در مقابل اخبار منفی محافظت کرد؟
به گزارش خبرگزاری سیناپرس ، دکتر میلاد احمدی مرزاله، عضو هیات علمی گروه سلامت در بلایا و فوریت ها، دانشگاه علوم پزشکی شیراز گفت: مواجهه مداوم کودکان با اخبار منفی میتواند تأثیرات گستردهای بر روان و جسم آنها داشته باشد. بزرگسالان به دلیل تجربه و توان تحلیل شناختی میتوانند میان یک حادثه دور و زندگی روزمره خود مرز مشخصی قائل شوند و احساس امنیت نسبی خود را حفظ کنند، اما برای کودک خردسال، چنین مرزبندیای هنوز شکل نگرفته است.
به گفته وی، برای کودک، شنیدن یا دیدن یک حادثه ناگوار میتواند به معنای حضور خطر همین حالا و همینجا باشد؛ تأثیر اخبار منفی تنها به اضطراب و نگرانی ذهنی محدود نمیشود و ممکن است خود را در جسم کودک نیز نشان دهد.
واکنش های جسمی کودکان؛ سپر دفاعی در مقابل اخبار
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ادامه داد: کودکانی که بهطور مداوم در معرض اخبار منفی، تصاویر خشونتآمیز یا روایتهای نگرانکننده قرار میگیرند، ممکن است واکنشهای جسمی متنوعی تجربه کنند.
احمدی مرزاله، بههمریختگی خواب، دیر به خواب رفتن، بیدار شدنهای مکرر یا کابوسهای شبانه، تغییر محسوس در اشتها، شامل بیمیلی به غذا یا تمایل به پرخوری عصبی، دلدرد، تهوع یا دردهای گوارشی بدون علت پزشکی مشخص،سردردهای مکرر یا احساس فشار در ناحیه سر،خستگی مداوم، بیحالی یا کاهش سطح انرژی روزانه را از واکنش های جسمی کودکان در مواجهه مستمر با اخبار منفی عنوان کرد.
وی افزود: تنشهای عضلانی، دندانقروچه یا سفتی فک و شانهها، تپش قلب، نفستنگی یا احساس ناراحتی بدنی در موقعیتهای اضطرابزا، افزایش حساسیت جسمی، مانند شکایت از دردهای پراکنده یا آستانه تحمل پایین نسبت به ناراحتیهای کوچک نیز از دیگر واکنش جسمی کودکان در مقابله با محیط های تنش زا است.
محافظت کودکان در برابر اخبار منفی به معنای پنهانکاری کامل نیست
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز با تاکید بر اینکه محافظت واقعی از کودکان در برابر اخبار منفی به معنای پنهانکاری کامل نیست، بیان کرد: بلکه والدین باید به کودک چیزی شبیه یک جلیقه نجات روانی بدهند تا در مواجهه با خبرهای هولناک، آرامش خود را حفظ کند.
احمدی مرزاله ادامه داد: میزان و نوع اطلاعاتی که به کودک منتقل میشود باید متناسب با سن و درک او باشد تا هم حس امنیت حفظ شود و هم توانایی مواجهه با واقعیتهای اطراف به تدریج تقویت گردد.
محدود کردن دسترسی کودک به رسانه و اخبار
وی در ادامه به راهکارهای عملی برای والدین پرداخت و گفت: محدود کردن دسترسی به رسانهها، تلویزیون و اخبار تصویری حتی زمانی که کودک مشغول بازی است، میتواند ضمیر ناخودآگاه او را تحت تأثیر قرار دهد، فیلتر کردن گفتگوهای خانوادگی: صحبتهای کوتاه والدین درباره بحرانها یا حوادث هولناک، حتی در حضور کودک، میتواند ذهن او را تحت تأثیر قرار دهد، بنابراین والدین لازم است مراقب واژگان و لحن خود باشند.
فضایی برای بیان احساسات کودک فراهم شود
این عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی شیرازایجاد فضایی برای بیان احساسات کودک را از راهکارهای مناسب والدین برای کاهش اضطراب کودک عنوان کرد و افزود: فرصت دادن به کودک برای بیان نگرانیها و پرسشها، شنیده شدن و درک شدن، نقش مهمی در کاهش اضطراب دارد.
به کودکان دروغ نگویید
احمدی مرزاله درباره مواجهه با پرسشهای دشوار کودکان نیز توصیه کرد تا از روش صداقت گزینشی استفاده شود؛ یعنی بدون دروغ گفتن، جزئیات هولناک بیان نشود و همزمان حس امنیت کودک حفظ گردد؛ رعایت این روشها به کودکان کمک میکند تا با آگاهی و آرامش، دنیای اطراف خود را تجربه کنند و اضطراب ناشی از اخبار منفی به حداقل برسد.
